Mười năm sau ngày bế giảng, tôi đứng trong văn phòng ở tầng 40, nhìn những hạt mưa quất vào kính cường lực. Ở đây, mọi thứ đều được cách âm tuyệt đối. Tôi không nghe thấy tiếng sấm, cũng không nghe thấy tiếng gió. Cuộc đời tôi hiện tại cũng giống như căn phòng này: sạch sẽ, cao cấp, được lập trình chuẩn xác và hoàn toàn trống rỗng.
Tôi là Minh – kẻ luôn tự hào mình có một bộ não vận hành như một chiếc máy tính. Với tôi, thế giới là sự kết hợp của những hằng số và biến số. Chỉ cần đưa vào đúng phương trình, mọi thứ đều sẽ có đáp số. Nhưng có một bí mật mà tôi chưa bao giờ thừa nhận trong các báo cáo tài chính của mình: Năm mười bảy tuổi, "hệ điều hành" của tôi đã từng bị treo chỉ vì một ánh mắt của Linh.
Linh chuyên Văn. Tâm trí cô ấy là một mê cung của sương mù, những bài thơ của Lưu Quang Vũ và nỗi buồn không tên của mùa hạ. Chúng tôi ngồi cạnh nhau suốt ba năm. Tôi giải toán bằng bút chì, còn Linh vẽ những bông bồ công anh bằng mực tím vào lề vở của tôi.
Có một lần, Linh thức trắng đêm chỉ để giải một bài toán tích phân mà tôi cho là "cơ bản". Sáng hôm sau, cô ấy đưa tôi tờ giấy nháp nát bấy, đầy vết tẩy xóa, mồ hôi tay làm lem luốc cả những con số. Linh nhìn tôi, quầng thâm dưới mắt không giấu nổi sự mệt mỏi nhưng lại lấp lánh hy vọng:
"Tớ muốn hiểu tại sao cậu lại yêu những con số đến thế, để xem trong thế giới khô khan ấy, có chỗ nào dành cho những thứ không logic như tớ không?"
Lúc đó, tim tôi đã trật một nhịp. Một sự dao động cơ học mạnh đến mức tôi phải vội vã dùng lý trí để dập tắt. Tôi không nhìn vào mắt cô ấy, chỉ trả lại tờ giấy và thản nhiên nói: "Sai rồi, bước thứ ba cậu dùng nhầm công thức. Lần sau đừng lãng phí thời gian vào thứ mình không giỏi." Tôi đã không dám nói rằng, sau giờ học hôm đó, tôi đã lén quay lại lớp, nhặt tờ giấy nháp ấy từ trong thùng rác, vuốt phẳng nó và kẹp vào cuốn sổ tay cá nhân. Tôi giữ nó không phải vì bài toán, mà vì đó là bằng chứng duy nhất cho thấy có một người từng nỗ lực bước vào thế giới cô độc của tôi.
Buổi chiều cuối cùng của năm lớp 12, cơn mưa rào tháng Sáu đổ xuống như muốn gột rửa sạch sẽ những dấu vết của tuổi trẻ. Linh đứng dưới hiên trường, đôi vai gầy co lại trong tà áo dài mỏng. Tôi đứng sau cô ấy, cách đúng 50 centimet. Trong ngăn ngoài của cặp sách là chiếc ô màu xanh đen, và bàn tay tôi đã nắm chặt quai cặp đến mức trắng bệch.
Tôi muốn bước lên. Một phần trong tôi – phần "con người" nhất – gào thét bảo tôi hãy che ô cho cô ấy, hãy nói rằng bài toán của Linh thực ra đã đúng ngay từ đầu, vì đáp án chính là sự chân thành mà không máy móc nào tính được.
Nhưng phần "máy tính" trong tôi lại thì thầm: Nếu cậu bước lên, cậu sẽ thua. Nếu cậu gắn kết với cô ấy, xác suất cậu từ bỏ học bổng du học để ở lại sẽ là 75%. Đó là một sự đánh đổi rủi ro cao. Hãy giữ khoảng cách. Khoảng cách là sự an toàn.
"Minh này," Linh lên tiếng, giọng nhòa trong tiếng nước đổ từ mái tôn. "Cậu từng nói cái gì không có điểm đến thì vận tốc bằng không. Vậy tình cảm ba năm qua của tớ đối với cậu, vận tốc của nó là bao nhiêu?"
Tôi siết chặt chiếc ô trong cặp, nhìn vào một điểm vô định trong màn mưa, cố làm cho giọng mình lạnh lùng như băng: "Nếu không có kết quả, thì quá trình chỉ là một sai số thời gian. Theo vật lý, vận tốc đó quả thực bằng không."
Linh quay lại nhìn tôi. Ánh mắt cô ấy không còn là sương mù, mà là một mặt hồ phẳng lặng sau cơn bão. Một sự bình thản đáng sợ. "Cảm ơn cậu, Minh. Cậu tính đúng lắm. Đúng đến mức tàn nhẫn."
Cô ấy không đợi mưa dứt, cứ thế lao vào màn nước trắng xóa. Bóng áo trắng của Linh nhòa đi, nhanh đến mức tôi chưa kịp đưa tay ra khỏi quai cặp. Chiếc ô vẫn nằm yên đó, khô ráo và vô dụng.
Mười năm sau, tôi trở thành một chuyên gia phân tích dữ liệu hàng đầu. Tôi chưa bao giờ sai trong bất kỳ dự báo nào. Cho đến tối hôm qua, khi tôi dọn dẹp căn hộ để chuẩn bị chuyển sang một thành phố khác.
Tôi tìm thấy chiếc máy tính cầm tay cũ. Tôi thay pin, nhấn phím M+. Một dãy số hiện lên: 0903... và một dòng ghi chú nhỏ Linh đã lén cài vào khi mượn máy tôi để "tính xác suất đỗ đại học":
"Nếu cậu tìm thấy số này, nghĩa là cậu đã thực sự nhìn lại. Tớ đã đợi cậu ở tiệm sách cũ vào ngày 30.5. Tớ đã định đưa cậu xem bài thơ tớ viết bằng... các công thức Toán học của cậu. Tớ đã định bảo cậu rằng, điểm đến của tớ là cậu. Chỉ cần cậu gật đầu, vận tốc của tớ sẽ là ánh sáng."
Tôi run rẩy bấm dãy số ấy. Tôi hy vọng vào một phép màu, một sự bao dung của thời gian. Nhưng đầu dây bên kia bắt máy, một giọng nam trầm lắng và mệt mỏi: "Alo, ai đấy ạ?"
"Tôi tìm Linh... bạn cùng lớp cũ mười năm trước."
Đầu dây im lặng rất lâu, chỉ nghe thấy tiếng hơi thở nặng nề. "Linh mất cách đây hai năm rồi. Ung thư giai đoạn cuối. Những ngày cuối cùng trong bệnh viện, cô ấy cứ cầm một cuốn sổ đầy những công thức toán học và lẩm bẩm về một bài toán chưa giải xong. Cô ấy nói với tôi rằng, có một thiên tài từng dạy cô ấy rằng cái gì không có đích đến thì nên dừng lại. Có lẽ vì thế mà cô ấy đã ra đi rất thanh thản, như thể cô ấy đã chấp nhận đáp số của mình từ năm mười bảy tuổi."
Điện thoại trên tay tôi rơi xuống sàn, màn hình vỡ tan.
Hóa ra, trong mười năm qua, tôi đã thắng mọi bài toán kinh tế nhưng lại thua trắng tay trong bài thi làm người. Tôi đã dùng logic để giết chết một tâm hồn, dùng xác suất để từ chối một tình yêu, và dùng sự thông minh để bào chữa cho sự hèn nhát.
Tôi lao ra khỏi văn phòng sang trọng, đứng dưới cơn mưa tầm tã của mười năm sau. Hơi nước lạnh buốt tạt vào mặt, nhưng không lạnh bằng sự thật đang cào xé trong lồng ngực. Tôi đã tính được vận tốc của mưa, tính được gia tốc của những chiếc xe đang chạy, nhưng tôi không thể tính được trái tim mình đã vỡ vụn từ bao giờ.
Nỗi đau không phải là chia ly. Nỗi đau là khi bạn nhận ra người đó đã từng yêu bạn bằng cả sinh mạng, đã đợi bạn ở một tiệm sách cũ với một bài thơ viết bằng công thức, còn bạn thì ngồi nhà tự đắc với những tập đề thi mẫu.
Thanh xuân của tôi là một chuỗi những đáp số đúng, nhưng kết quả cuối cùng lại là một sai số vĩnh viễn không thể sửa chữa. Linh đã đi vào cõi hư vô với vận tốc của ánh sáng, còn tôi vẫn ở lại đây, với vận tốc bằng không, chết lặng trong hệ tọa độ của sự ân hận.
Tôi nhìn xuống đôi tay mình—đôi tay từng giải những bài toán tích phân phức tạp nhất—giờ đây thậm chí không thể lau khô được những giọt nước mắt đang hòa cùng nước mưa.
"Linh ơi, tớ giải ra rồi... Đáp số của tình yêu không phải là một con số. Nó là sự dũng cảm mà tớ chưa bao giờ có."
Nhưng giữa màn mưa trắng xóa, chỉ có tiếng gió rít qua những khe cửa kính, lạnh lẽo và câm lặng. Đáp án đã có, nhưng người chấm bài đã đi xa mãi mãi.
