HỒNG NƯƠNG – MINH HÔN BỐN TRĂM DẶM
Chương 1: Hồng nương xuất giá
Năm ấy, thiên tai hoành hành, đại hạn kéo dài suốt mấy tháng liền.
Đất đai khô cằn, ruộng đồng nứt nẻ, cây cối héo úa. Những dòng sông từng chảy xiết nay chỉ còn lại những vũng nước đục ngầu. Dân chúng khắp nơi bỏ nhà bỏ cửa, lang thang tìm kiếm chút lương thực để duy trì mạng sống.
Có người đi được vài dặm rồi ngã xuống.
Có người còn chưa kịp rời khỏi cửa nhà đã chẳng thể đứng dậy.
Trong vòng bốn trăm dặm, đâu đâu cũng là cảnh đói khát, tiếng khóc than và những mái nhà lạnh lẽo không còn khói bếp.
Người ta nói, năm ấy, mạng người còn chẳng đáng giá bằng một đấu gạo.
Tại một thôn nhỏ nằm phía nam huyện thành, có một cô nương tên là Chiêu Đệ.
Nàng vừa tròn mười tám tuổi.
Cái tên Chiêu Đệ vốn chẳng phải tên gọi đẹp đẽ gì. Năm xưa, phụ mẫu đặt cho nàng cái tên ấy, chỉ mong sau này có thể sinh được một đứa con trai nối dõi. Đáng tiếc, nàng lớn lên từng ấy năm, trong nhà vẫn chẳng có lấy một người em trai.
Nàng có mái tóc đen dài, đôi mắt trong veo và làn da trắng nhợt vì nhiều ngày thiếu ăn. Tuy cuộc sống nghèo khó, nàng vẫn giữ được nét dịu dàng của một thiếu nữ khuê các.
Nàng có một người thương.
Người ấy họ Đỗ, tên gọi Tú Tài.
Đỗ Tú Tài là con trai độc nhất trong nhà. Từ nhỏ, phụ mẫu chàng đã đặt hết kỳ vọng lên vai con trai, mong một ngày chàng đề danh bảng vàng, làm rạng danh tổ tiên.
Chàng đọc sách, luyện chữ, ngày ngày đèn sách không ngơi nghỉ.
Còn Chiêu Đệ thường ngồi bên cửa sổ, chờ chàng đi ngang qua con đường nhỏ trước nhà.
Hai người đã quen nhau từ thuở thiếu thời.
Nàng thích nghe chàng đọc thơ, còn chàng thích nhìn nàng cười.
Đã từng có một lời hẹn ước.
Đợi đến ngày Đỗ Tú Tài công thành danh toại, chàng sẽ mang sính lễ đến hỏi cưới nàng.
Chiêu Đệ tin lời ấy.
Nàng vẫn luôn tin.
Nhưng trời chẳng chiều lòng người.
---
Một buổi chiều, phụ thân Chiêu Đệ gọi nàng vào gian nhà chính.
Trên bàn đặt một túi bạc.
Ông ngồi bên trái, mẫu thân nàng ngồi bên phải. Cả hai đều không nhìn nàng.
"Chiêu Đệ."
Nàng khẽ đáp:
"Phụ thân gọi nữ nhi?"
Người đàn ông nhìn túi bạc trên bàn, chậm rãi nói:
"Ngày mai, con theo người của Lý phủ đi."
Chiêu Đệ ngẩn người.
"Lý phủ nào ạ?"
"Lý phủ của phú hộ Lý Thường. Con trai ông ta mất sớm, đến nay vẫn chưa thành thân. Lý gia muốn tìm một cô nương làm minh hôn."
Chiêu Đệ nghe đến hai chữ minh hôn, sắc mặt lập tức trắng bệch.
Nàng lùi lại một bước.
"Phụ thân... mẫu thân..."
Mẫu thân nàng đưa mắt nhìn túi bạc trên bàn.
"Nhà ta đã hết lương thực. Con ở lại cũng chỉ chịu đói. Lý phủ trả giá rất cao, số bạc ấy đủ để cả nhà qua được mùa đông."
"Nhưng nữ nhi không muốn!"
Nàng quỳ xuống, hai tay níu lấy vạt áo mẫu thân.
"Mẫu thân, nữ nhi cầu xin người! Nữ nhi không muốn gả cho người đã khuất!"
Mẫu thân nàng cúi xuống gỡ tay nàng ra.
"Con gái lớn rồi, cũng nên biết nghĩ cho gia đình."
"Nhưng nữ nhi đã có người trong lòng..."
"Đỗ Tú Tài?"
Phụ thân nàng cười nhạt.
"Một thư sinh nghèo, đến thân mình còn chẳng nuôi nổi, lấy gì cưới con?"
Chiêu Đệ cứng đờ.
"Chàng ấy sẽ thi đỗ..."
"Thi đỗ? Đợi đến bao giờ? Đợi con chết đói trước hay sao?"
Không ai nghe lời nàng cầu xin.
Không ai hỏi nàng có muốn hay không.
Túi bạc trên bàn đã quyết định xong cuộc đời của một thiếu nữ mười tám tuổi.
Đêm ấy, Chiêu Đệ ngồi bên cửa sổ.
Ngoài trời tuyết bắt đầu rơi.
Nàng nhìn về phía con đường nhỏ dẫn đến nhà họ Đỗ, trong lòng chỉ mong có thể gặp chàng một lần cuối.
---
Đỗ Tú Tài biết chuyện vào sáng hôm sau.
Chàng vội vã chạy đến nhà Chiêu Đệ, nhưng trước cửa đã có gia nhân Lý phủ đứng canh.
"Tránh ra!"
Chàng cố bước vào.
Một gia nhân đẩy chàng lùi lại.
"Đỗ công tử, đây là chuyện của Lý phủ. Xin đừng gây khó dễ."
"Tại hạ muốn gặp Chiêu Đệ!"
"Chiêu Đệ cô nương đã được Lý gia định làm tân nương. Công tử nên biết điều."
Đỗ Tú Tài siết chặt tay.
Chàng nhìn thấy Chiêu Đệ đứng sau cánh cửa.
Nàng mặc một chiếc áo vải cũ, hai mắt đỏ hoe.
"Tú Tài..."
Chàng muốn tiến đến, nhưng giữa hai người là cánh cổng đóng kín cùng những gia nhân cao lớn.
"Chiêu Đệ, đợi ta! Ta sẽ tìm cách!"
Nàng lắc đầu.
"Đừng đến nữa..."
"Ta nhất định sẽ cứu nàng!"
Nàng nhìn chàng rất lâu, rồi khẽ nói:
"Chàng từng hứa sẽ cưới ta."
Đỗ Tú Tài nghẹn lời.
"Ta có lỗi với nàng..."
Chiêu Đệ không trách chàng.
Nàng chỉ buồn vì lời hẹn ước năm xưa, cuối cùng chẳng thể thành sự thật.
Cánh cửa khép lại.
Đỗ Tú Tài đứng ngoài cổng thật lâu, cho đến khi tuyết phủ trắng vai áo.
---
Lý phủ nằm ở phía đông huyện thành.
Đó là một tòa đại trạch rộng lớn, tường cao cổng lớn, mái ngói lưu ly, hành lang chạm trổ tinh xảo. Trong lúc dân chúng khắp nơi đói khát, nơi này vẫn đèn đuốc sáng trưng, kho lương đầy ắp.
Chủ nhân Lý phủ là phú hộ Lý Thường.
Phu nhân của ông ta tên là Lý Hoa.
Con trai duy nhất của hai người là Lý Chiêu Tài, đã qua đời trước đó không lâu.
Lý Chiêu Tài khi còn sống được phụ mẫu hết mực yêu chiều. Sau khi mất, Lý Thường không cam lòng để con trai độc nhất phải cô độc dưới hoàng tuyền, bèn cho người tìm một cô nương trẻ tuổi để tổ chức minh hôn.
Lý Hoa vốn chẳng tán thành việc cưới một nữ tử xuất thân bần hàn vào cửa, dù chỉ là minh hôn.
Trong mắt bà ta, con trai mình đường đường là thiếu gia Lý phủ, dù đã khuất cũng không thể tùy tiện kết duyên với một nha đầu nhà nghèo.
Ngày Chiêu Đệ được đưa vào phủ, Lý Hoa đang ngồi trong chính đường thưởng trà.
Bà ta liếc mắt nhìn thiếu nữ đứng trước mặt, ánh mắt từ đầu đến chân đều lộ vẻ chán ghét.
"Đây chính là người được chọn?"
Một quản gia cúi người đáp:
"Bẩm phu nhân, chính là Chiêu Đệ cô nương. Gia đình nàng đã nhận sính bạc, mọi việc đều đã định."
Lý Hoa đặt chén trà xuống.
"Nhìn bộ dạng này, quả nhiên là nữ nhi nhà nghèo. Đến một bộ y phục tươm tất cũng chẳng có."
Chiêu Đệ cúi đầu, không đáp.
Lý Hoa nhíu mày.
"Ngẩng mặt lên."
Nàng chậm rãi ngẩng đầu.
Lý Hoa nhìn nàng thêm một lượt, sau đó lạnh lùng nói:
"Đúng là chẳng có chút dáng vẻ khuê tú nào. Nếu không phải vì Chiêu Tài đã mất, bổn phu nhân tuyệt đối không để loại người như ngươi bước chân vào Lý phủ."
Chiêu Đệ khẽ siết tay áo.
Lý Thường ngồi bên cạnh lên tiếng:
"Phu nhân, người đã đến rồi, hôn sự cũng đã định. Chớ nên nói thêm."
Lý Hoa hừ lạnh.
"Ta chỉ nói sự thật. Một nha đầu nghèo khó, nếu không nhờ Lý gia bỏ bạc ra, e rằng ngay cả cơm ăn cũng chẳng có."
Bà ta quay sang gia nhân.
"Đưa nàng xuống hậu viện. Đừng để nàng đi lung tung trong phủ, càng không được tùy tiện chạm vào đồ đạc của thiếu gia."
"Tuân lệnh, phu nhân."
Chiêu Đệ được dẫn đi.
Sau lưng nàng, Lý Hoa vẫn còn lẩm bẩm:
"Thật chẳng hiểu lão gia nghĩ thế nào. Chiêu Tài nhà ta đường đường là thiếu gia, vậy mà lại phải kết duyên với một nữ tử xuất thân thấp kém."
---
Ngày thứ ba.
Lý phủ giăng đèn kết hoa.
Tiếng chiêng trống vang vọng khắp huyện thành. Đoàn rước dâu mặc áo đỏ, kiệu hoa tám người khiêng, trước sau có gia nhân cầm đèn lồng và tiền giấy.
Chỉ có điều, trong đoàn rước dâu ấy chẳng có chú rể.
Lý Chiêu Tài đã nằm dưới mộ từ lâu.
Chiêu Đệ được trang điểm bằng phấn son, khoác lên người bộ giá y đỏ thắm. Một chiếc khăn trùm đầu phủ xuống, che đi đôi mắt đã khóc đến sưng đỏ.
Người ta đưa nàng lên kiệu.
Bên ngoài, tiếng pháo nổ vang trời.
Ở một nơi khác, Đỗ Tú Tài mặc áo trắng, lặng lẽ đứng trước cửa nhà.
Chàng không có sính lễ.
Không có quyền thế.
Cũng chẳng thể ngăn đoàn kiệu hoa đi qua con đường trước mắt.
Chàng chỉ có thể nhìn theo.
Một bên là tiếng pháo cưới.
Một bên là tiếng lòng người đưa tang.
Đoàn kiệu dừng trước Lý phủ.
Người ta đưa Chiêu Đệ xuống, dẫn nàng vào từ đường.
Trước linh đường, bài vị của Lý Chiêu Tài được đặt ngay ngắn trên bàn thờ. Ba nén nhang cháy đỏ, khói hương quấn quanh tấm lụa đỏ.
Một bà mối cất giọng:
"Nhất bái thiên địa!"
Chiêu Đệ đứng yên.
"Nhị bái cao đường!"
Nàng vẫn đứng yên.
"Phu thê giao bái!"
Không ai nghe thấy tiếng nàng đáp.
Chỉ có tiếng trống kèn ngoài sân vẫn không ngừng vang lên.
Sau nghi lễ, người ta đưa nàng đến căn phòng đặt quan tài.
Nắp quan tài được mở ra.
Bên trong là thi thể của Lý Chiêu Tài, mặc hỉ phục đỏ.
Chiêu Đệ nhìn người nằm trong đó.
Nàng bỗng nhớ đến Đỗ Tú Tài.
Nhớ con đường nhỏ phủ đầy hoa dại.
Nhớ những buổi chiều chàng đọc sách bên cửa sổ.
Nhớ lời hứa năm nào.
Nàng chậm rãi đưa bàn tay lên.
Bốn ngón tay giơ ra trước mặt.
Một lời thề không thành tiếng.
Bốn ngón tay.
Tứ — 四.
Tử — 死.
Cái chết.
Ngoài kia, tuyết vẫn rơi không ngừng.
Trong vòng bốn trăm dặm, biết bao người đã chết vì đói khát. Những tiếng than khóc, những lời nguyền rủa và nỗi oán hận của người sống lẫn người chết dường như đều bị gió tuyết cuốn đến nơi này.
Đêm ấy, Lý phủ đóng kín cửa.
Tiếng trống kèn ngừng bặt.
Quan tài được đóng lại.
Một đời Chiêu Đệ kết thúc trong ngày nàng xuất giá.
Còn Đỗ Tú Tài, một mình đứng dưới tuyết, đốt một nén hương tiễn biệt người thương.
Chàng không biết rằng, từ giây phút ấy, có một thứ gì đó đã bắt đầu thức tỉnh.
Một linh hồn mang áo cưới đỏ.
Một lời thề mang theo chữ tử.
Và một vùng đất bốn trăm dặm ngập tràn oán khí.
Đêm minh hôn ấy, tuyết rơi trắng xóa.
Nhưng dưới chân Lý phủ, những dấu chân đỏ lại xuất hiện từng bước một.
Không có người đi.
Chỉ có một tân nương đang trở về.