Warning: tịnh tâm trước khi đọc để tránh bị lag não
Motif thường thấy trong các bộ shounen hay tiểu thuyết thì thường nhân vật chính là đầu thai chuyển kiếp hoặc hậu duệ 7749 đời của một nhân vật huyền thoại trong thời đại trước đúng không. Mình cũng gặp ý kiến cho rằng Tanjirou là kiếp sau của Yoriichi khá thường xuyên. Một bên là nhân vật chính, một bên là kiếm sĩ huyền thoại, tạo dựng ra bộ Hơi thở lưu truyền suốt mấy trăm năm, lại chẳng quá thỏa mãn điều kiện đi =))))))))))))))
Thế nhưng trong Kimetsu no Yaiba, mình hoàn toàn có thể khẳng định điều này là không chính xác, từ những dữ liệu trong nguyên tác lẫn cả về mặt khoa học, Kamado Tanjirou chỉ là hậu duệ của Kamado Sumiyoshi chứ tuyệt đối không phải là chuyển kiếp của Tsugikuni Yoriichi.
Thứ nhất, xét về mặt khoa học, có một loại khái niệm tuy không mới nhưng độ phổ biến khá thấp trong kiến thức phổ cập, đó là “kí ức kế thừa”, chính xác hơn là “genetic memory” aka “trí nhớ di truyền”. Nói đến cơ chế di truyền thì sẽ nói đến nhiễm sắc thể. Trong nhiễm sắc thể có lưu trữ các gene chịu trách nhiệm về nhiều tính trạng di truyền khác nhau, hay nói cách khác, gene là đơn vị cơ bản của di truyền. Về cơ bản, gene là một đoạn xác định của phân tử DNA, một cao phân tử sinh học được cấu thành từ bốn loại đơn phân nucleotide. DNA (deoxyribonucleic acid) là phân tử mang thông tin di truyền quy định mọi hoạt động sống (sinh trưởng, phát triển và sinh sản) của các sinh vật và nhiều loài virus. Nói một cách chính xác, thì DNA chính là “vật liệu di truyền” của tế bào.
Kí ức kế thừa, trí nhớ di truyền hay genetic memory có lẽ khá xa lạ với nhiều người. Nếu theo kiến thức và lí luận thường thấy thì trí nhớ không thể nào được di truyền theo các nhiễm sắc thể. Trí nhớ được lưu trữ trong não dưới dạng kết nối các tế bào thần kinh (neuronal) hoặc khớp thần kinh (synapse) và không có cách nào để chuyển tiếp các thông tin được mã hóa của trí nhớ đến DNA của tế bào mầm (germ-cell) aka những gì được di truyền từ bố mẹ, tổ tiên. Tuy nhiên, không ít nghiên cứu khoa học đã chỉ ra được rằng, ít nhất ở một số loài, các dạng trí nhớ nhất định có thể được truyền cho hậu duệ đời sau.
Nắm vai trò chủ chốt trong cơ chế di truyền kí ức này là RNA, một dạng cao phân tử sinh học tương tự DNA. Trong khi DNA chứa đựng thông tin di truyền của gene thì một số RNA (nếu mình không nhầm thì là mRNA) có vai trò kiểm soát biểu hiện gene. Mạng lưới RNA có liên quan rộng đến cơ chế biểu sinh (epigenetic). Epigenetic mark (dấu hiệu biểu sinh) phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tính trạng đó trội hay lặn, mức ngoại hiện và biểu hiện của gen, mức độ phân hóa mô (xác định theo loại mô và tuổi), các yếu tố môi trường, giới tính hoặc sự bất hoạt của nhiễm sắc thể và các yếu tố khác. Các ảnh hưởng từ môi trường không làm thay đổi trình tự của mã di truyền, nhưng có thể biến đổi hoạt động của chúng. Vì những epigenetic marks này có thể được truyền cho thế hệ tiếp theo thông qua DNA của tế bào mầm, chúng đại diện cho một dạng trí nhớ có thể di truyền: gen của con cái ghi nhớ các yếu tố môi trường mà cha mẹ chúng đã tiếp xúc. Bên cạnh đó, người ta còn chứng minh được các phân tử RNA không chỉ nằm trong số các cơ chế biểu sinh phổ biến nhất, mà còn tham gia vào việc hình thành trí nhớ dài hạn. Tức là, những epigenetic marks được mã hóa dưới dạng trí nhớ hoàn toàn có thể thông qua DNA để di truyền qua các thế hệ.
Mấy thông tin này có vẻ hàn lâm quá nên mọi người sẽ thấy khó hiểu nhỉ. Để mọi người dễ hình dung hơn thì là thế này: “Monarch butterflies each year make a 2,500-mile journey from Canada to a small plot of land in Mexico where they winter. In spring they begin the long journey back north, but it takes three generations to do so. So no butterfly making the return journey has flown that entire route before. How do they “know” a route they never learned? It has to be an inherited GPS-like software, not a learned route.”
(Tạm dịch: Hằng năm bướm vua sẽ thực hiện một cuộc hành trình dài 2.500 dặm từ Canada đến nơi chúng sẽ trú đông là một vùng đất nhỏ ở Mexico. Vào mùa xuân thì chúng bắt đầu một cuộc hành trình dài khác để trở lại phía bắc, nhưng phải mất đến ba thế hệ để kết thúc chuyến đi khứ hồi này. Vì vậy, không có con bướm nào trên hành trình trở về phương bắc vào mùa xuân đã từng tham gia cuộc di cư tránh rét đến Mexico vào mùa đông trước đó cả. Thế thì sao chúng lại có thể “biết” về một tuyến đường chưa từng học hay trải nghiệm qua? Việc này giống một dạng thông tin được kế thừa tương tự như phần mềm GPS hơn là một lộ trình đã học.)
Nói theo cách mình hiểu thì “kí ức kế thừa”, hay “genetic memory” chính là một dạng thông tin mà thế hệ trước được trải nghiệm, chứng kiến về môi trường xung quanh đã được mã hóa thành epigenetic marks, từ đó di truyền đến các thế hệ sau qua vật liệu di truyền, tức DNA như đã nói ở trên.
Chắc mọi người khá lú vì sao mình lại đưa cả cơ chế di truyền vào đây nhỉ =)))))))))))))) Như phần trên đã diễn giải ấy, thì trong kí ức kế thừa, những thông tin về môi trường xung quanh có được ở các thế hệ trước sẽ nằm trong RNA và truyền lại cho thế hệ sau thông qua DNA. Quan trọng nhất, kí ức kế thừa “đòi hỏi đường truyền dẫn không đứt gãy của vật liệu di truyền (DNA) từ thế hệ này sang thế hệ khác”. Tức là, để có kí ức kế thừa, “người được thừa kế” buộc phải có liên kết về mặt huyết thống với “người để lại di sản kế thừa”.
Khi đọc manga hẳn mọi người đã thấy rất rõ, toàn bộ những dữ liệu về Hơi thở khởi nguyên mà Tanjirou thu thập được, ngoài việc được truyền thừa trực tiếp dưới dạng Hỏa thần Thần lạc (Hinokami Kagura) và ghi chép của các đời Viêm trụ, thì chính là đến từ phần kí ức xuất hiện trong trận quyết chiến với Muzan. Tanjirou trải nghiệm phần kí ức ấy, thông qua GÓC NHÌN TỪ PHÍA CỤ TỔ SUMIYOSHI. Và việc Tanjirou và Sumiyoshi có chung huyết thống với nhau là một chuyện quá rõ ràng rồi, cho nên vật liệu di truyền giữa họ không hề bị đứt đoạn mà vẫn thông suốt. Vì vậy, những thông tin về Hơi thở khởi nguyên mà Sumiyoshi chứng kiến được nhờ Yoriichi, đã được mã hóa và di truyền đến đời Tanjirou thông qua vật liệu di truyền DNA. Đấy gọi là kí ức kế thừa, hay genetic memory.
Gọi Tanjirou là chuyển kiếp của Yoriichi thì quá khiên cưỡng, tuy hiện nay khái niệm luân hồi cũng được phổ biến và chấp nhận rộng rãi đấy, nhưng đặt vào trường hợp này, nếu Tanjirou là do Yoriichi luân hồi mà thành, thì phần kí ức Tanjirou có được trong trận chiến sẽ không chỉ giới hạn ở mỗi chiêu thức thứ 13 của Hơi thở khởi nguyên. Tanjirou hoàn toàn có thể biết được trọn vẹn cuộc đời của Yoriichi từ lúc sinh ra cho đến khi qua đời, về Hơi thở khởi nguyên, về tâm tư tình cảm của ngài, dưới GÓC NHÌN CỦA CHÍNH YORIICHI. Chính là thế, một khi Tanjirou đã là chuyển kiếp của Yoriichi thì toàn bộ kí ức cậu đánh thức được sẽ đứng ở góc nhìn của Yoriichi thay vì của cụ tổ Sumiyoshi. Cho nên, bước đầu, thông qua khái niệm “kí ức kế thừa”, mình xin được phủ định ý kiến này.
Btw, mọi người đừng thắc mắc tại sao đã là kí ức được di truyền mà Tanjirou không thể nhớ ra ngay từ đầu. Di truyền học biểu sinh là một lĩnh vực rất rắc rối và vẫn còn nhiều bí ẩn chưa được khám phá ra. Khi đặt trên con người, kí ức kế thừa có hai dạng biểu hiện: hoặc là xuất hiện ngay khi mới sinh ra và trở thành thiên tài nhờ những kí ức ấy, bên cạnh đó, cũng có không ít trường hợp phần kí ức di truyền này được đánh thức sau khi bị chấn thương, đặc biệt là chấn thương ở vùng đầu. Dựa trên manga thì Tanjirou sở hữu được phần kí ức của tổ tiên sau khi lâm vào hôn mê vì độc tố của Mumu lan thẳng vào não. Có thể nói, đòn tấn công của Mumu là yếu tố khiến phần kí ức kế thừa này được kích phát, gián tiếp giúp Tanjirou nắm trọn vẹn 13 chiêu thức trong Hơi thở khởi nguyên (nghe khá là mỉa mai với trúa hề =))))))))) ).
Thứ hai, phần này hẳn là đơn giản hơn, chính là về sự luân hồi chuyển kiếp của các nhân vật trong hồi kết của truyện.
“Khái niệm luân hồi đưa ra lý giải vững tâm nhất về thực tại, chính tư tưởng của người Ấn Độ đã giải quyết những vướng mắc cản trở các nhà lý luận châu Âu” – Albert Schweitzer.
Ở cuối truyện, ta có thể thấy ngoài việc trực tiếp cho các nhân vật đã hy sinh được đầu thai ở thế giới hiện tại, Cá Sấu còn đặt ra giả thuyết Kamado Sumihiko và Kamado Kanata là kiếp sau của Kamado Tanjirou và Tsuyuri Kanao. Tuy nhiên, ở thời đại này, chúng ta còn thấy sự hiện diện của gia đình được xem là chuyển kiếp của Tsugikuni Yoriichi và Uta. Mỗi linh hồn chỉ có thể xuất hiện ở một chiều không gian thời gian dưới một dạng thức duy nhất thôi đúng chứ? Không bàn đến chuyện phân tách ba hồn bảy phách rồi chắp vá với các linh hồn khác như mấy truyện thần thoại thường nói. Trong một thời đại cố định, mỗi linh hồn chỉ sở hữu một thân xác cụ thể, cho nên không thể xảy ra chuyện có đến hai người cùng là chuyển kiếp của một linh hồn ở kiếp trước được.
Mà một khi Cá Sấu đã đưa ra giả thuyết “Sumihiko là chuyển kiếp của Tanjirou” thì cũng có thể coi như một cách gián tiếp để khẳng định điều này, tương tự như việc mình có thể chứng minh Rengoku Toujurou là kiếp sau của Rengoku Kyoujurou thôi. Nếu Tanjirou là chuyển kiếp của Yoriichi ở thời Taishou, cùng chung một linh hồn thì ở thời hiện đại hoặc là chỉ có Sumihiko, không có người chồng trong gia đình “được xem là chuyển kiếp của Tsugikuni Yoriichi và Uta” kia hoặc là ngược lại, chỉ có người chồng mà không có Sumihiko. Tuy nhiên, vì cả hai cùng xuất hiện ở một chiều không gian thời gian nên việc “Tanjirou là chuyển kiếp của Yoriichi” trở nên không tồn tại. Từ phần kí ức kế thừa và việc chuyển kiếp này, mình hoàn toàn có thể khẳng định, Tanjirou và Yoriichi là hai linh hồn độc lập, không hề có liên kết với nhau về mặt huyết thống hay tâm linh. Cho nên là, không có chuyện ai là chuyển kiếp của ai cả đâu nha~
Btw, nói đến genetic memory, mọi người để ý thân thủ của Sumihiko ở chương cuối nhé, khác với Toujurou vốn sinh ra trong võ tộc và được rèn luyện từ nhỏ, thân thủ của Sumihiko hoàn toàn là bẩm sinh. Thằng bé thành thục skill parkour, chặn đầu xe cảnh sát, vượt tường vượt cổng mà không hề trải qua sự khổ luyện nào về phương diện thể thao hay võ thuật, đấy cũng là một biểu hiện của genetic memory khi những kĩ năng múa lửa của Tanjirou được ghi đè vào mã gene để truyền đến đời sau đấy =))))))))))))))))))
