Lý do lớn nhất để đọc sách chính là để thoát khỏi sự tầm thường, đọc sớm ngày nào, cuộc đời nhiều hơn một phần rực rỡ ngày đó; muộn ngày nào, sự tầm thường sẽ nhiều thêm một ngày đó.
“Đọc sử khiến con người ta sáng suốt, đọc thơ khiến con người ta thông siêu, toán học khiến con người ta chu toàn, vật lý khiến con người ta sâu sắc, đạo đức khiến con người ta trang nghiêm,…”
Chúng ta đều biết đọc sách là tốt, nhưng đọc là phải đọc sách hay, đọc cho thấm. Dưới đây là 5 cách đọc thuộc sách mang lại hiệu quả của cổ nhân:
Chuyên tâm, tập trung đọc sách
Phàm là đọc sách, thì cần phải chỉnh trang phục và tư thế ngồi sao cho sạch sẽ, gọn gàng và đoan chính. Đặt sách ngay ngắn, ngồi thẳng người, nhìn rõ từng chữ, đọc chậm rãi và đọc kỹ, rõ ràng. Cần đọc to và rõ từng chữ, không sót chữ hoặc thêm chữ. Không cưỡng ép phải thuộc ngay, mà chỉ cần tập trung niệm đi niệm lại vài lần, tự nhiên sẽ say mê mà ngấm dần, một thời gian sau sẽ không dễ bị lãng quên. Cổ nhân từng viết: “Đọc sách nghìn lần, tự thấy nghĩa lý trong đó”.
Ngâm cứu cuốn sách và đọc nhiều lần, nếu nhập tâm thì bạn sẽ hiểu được ý nghĩa của nó. Khi đọc thì cần đạt đến: Đọc bằng trái tim, đọc bằng mắt, và đọc bằng miệng. Tâm trí không đặt vào đây, mắt không nhìn thật kỹ, tâm trí và mắt không chuyên nhất, chỉ đọc bằng miệng mà thôi thì chỉ là vô ích, nếu có thuộc thì cũng không thể dài lâu được. Khi đọc thuộc sách, thì cần đạt được đến mức độ: Tâm trí đặt toàn bộ cả vào đây, có như vậy mới có thể đạt được hiệu quả tốt nhất.
Phương pháp đọc sách
Phàm là đọc sách, cần: Chỉnh đốn trang phục, định tâm xuống, đọc từng chữ, ngắt câu, đọc chậm, từng câu từng chữ cách biệt rõ ràng. Khi đọc sách thì nên chọn hoàn cảnh yên tĩnh để tập trung đọc, khi đọc thì không ngó nghiêng này nọ. Vẫn phải đọc kỹ số lần, nếu đủ số lần mà vẫn chưa đọc hết thì phải đọc cho hết lượt. Cứ như vậy, một thời gian lâu sẽ ‘ngấm’ vào trong tâm trí, sẽ khó có thể quên được.
Phương pháp đọc thuộc
Phàm là học thuộc sách, cần phải đọc từng chữ từng câu một, đọc từ từ và chậm rãi, sau đó suy nghĩ, để lý trí và con tim lấp đầy những câu chữ, cũng giống như cách học gọi là suy nghĩ tinh tế của Chu Hi, vừa khiêm tốn chứa đầy nội hàm, cùng với cách học gọi là ‘ôn lại cái cũ, xem thêm cái mới’ của Khổng Tử, luôn khao khát và tìm tòi những thứ mới lạ.
Đọc một trăm lần để tạo dựng cơ sở
Muốn đọc thuộc sách một cách nhuần nhuyễn và thông thạo, thì cần làm được đến độ ‘đọc đi đọc lại 100 lần’, cần phải ngâm đi ngâm lại. Để từng câu chữ khi thốt lên cần phải đạt đến độ ‘suy nghĩ, tâm trí và miệng cùng hòa nhập’.
Nếu vẫn chưa thể thành thạo, thì hãy nhẩm lại thêm nhiều lần, thỉnh thoảng cần phải ôn tập lại. Trước khi học thuộc thì cần phải hiểu rõ từng chữ, thấu nghĩa lý từng câu, học thuộc phải đạt được sự tập trung cao độ, nếu không thì sẽ không đạt được gì cả.
Đọc sách, tinh đọc thuộc là trân quý
Đọc sách thì phải đọc cho thông thạo, đọc thuộc mà không thể tinh thông suy nghĩ và thấu hiểu nghĩa của những gì mình học thì rất nhanh quên, cách học ‘ghi nhớ mà không hiểu nghĩa’ sẽ không đạt được hiệu quả, sẽ làm mất nhiều thời gian và công sức.
Nếu thay đổi cách học, trước khi học thuộc cần phải hiểu ý nghĩa của nó, thì hiệu quả sẽ rất tốt.
Ông cha thường có câu: “Phàm là đọc sách, đọc kĩ đọc hiểu đọc nhiều lần, cũng sẽ thành quen, suốt đời không quên”. Đọc sách và học thuộc sách là một quá trình đòi hỏi sự nhẫn nại và kiên trì, đôi khi cũng vô cùng khó khăn, gian nan. Có một phương pháp học thuộc nữa, đó chính là nhẩm thuộc 100 lần. Phương pháp này thoạt nghe là khó làm, nhưng nếu có thể kiên trì học được, thì bạn sẽ thấy hiệu quả của nó.
